Mũi khoan ruột gà: Cấu tạo, phân loại và ứng dụng

Mũi khoan ruột gà là dụng cụ tạo lỗ được sử dụng phổ biến trong gia công cơ khí nhờ kết cấu gọn, dải kích thước rộng và khả năng làm việc trên nhiều nhóm vật liệu. Tuy nhiên, hiệu quả của mũi khoan xoắn ruột gà không chỉ phụ thuộc vào đường kính mà còn liên quan đến vật liệu chế tạo, hình học phần cắt, chiều dài, kiểu chuôi và chế độ gia công. Lựa chọn không phù hợp có thể khiến phoi khó thoát, lỗ sai kích thước, bề mặt nhiều ba via hoặc mũi nhanh mòn. Nội dung dưới đây sẽ làm rõ cấu tạo mũi khoan ruột gà, các cách phân loại, phạm vi ứng dụng và những tiêu chí cần kiểm tra để quá trình khoan ruột gà đạt độ ổn định và an toàn.

Mục lục nội dung

Mũi khoan ruột gà là gì?

Mũi khoan ruột gà là dụng cụ cắt dùng để tạo lỗ tròn trên phôi thông qua chuyển động quay tương đối và chuyển động tiến dọc trục. Dụng cụ này được sử dụng phổ biến trong gia công kim loại nhờ kết cấu đơn giản, dải kích thước rộng và khả năng làm việc trên nhiều loại máy công cụ.

Tên gọi mũi khoan xoắn ruột gà xuất phát từ các rãnh xoắn liên tục chạy dọc phần thân. Những rãnh này vừa tạo nên bề mặt trước của lưỡi cắt, vừa cung cấp không gian chứa và dẫn phoi ra khỏi lỗ. Tùy vật liệu phôi và yêu cầu gia công, mũi có thể được chế tạo từ thép gió, thép gió pha côban hoặc hợp kim cứng.

Mũi khoan ruột gà

Đặc điểm nhận biết mũi khoan xoắn ruột gà

Mũi khoan xoắn ruột gà thông dụng thường có hai rãnh xoắn bố trí đối xứng. Phần đầu gồm hai lưỡi cắt chính và một lưỡi ngang nằm gần tâm. Dọc thân mũi có gờ dẫn hướng giúp ổn định dụng cụ và hạn chế ma sát với thành lỗ.

Nguyên lý cắt và thoát phoi khi khoan ruột gà

Trong quá trình khoan ruột gà, chuyển động quay tạo ra vận tốc cắt, còn chuyển động tiến đưa lưỡi cắt đi sâu vào phôi. Hai lưỡi cắt chính bóc vật liệu thành phoi, trong khi lưỡi ngang chủ yếu ép và đẩy vật liệu tại vùng tâm nên tạo ra lực dọc trục tương đối lớn.

Phoi sau khi hình thành đi theo hai rãnh xoắn ra ngoài. Nếu rãnh bị tắc, lực khoan và nhiệt độ tại vùng cắt sẽ tăng, làm giảm chất lượng lỗ và có thể gây mẻ hoặc gãy mũi. Vì vậy, hiệu quả sử dụng mũi khoan ruột gà phụ thuộc đồng thời vào hình học dụng cụ, vật liệu phôi, chiều sâu lỗ, tốc độ quay, lượng tiến và khả năng làm mát.

>> Máy khoan đứng LUZHONG Z51B/1 series mang lại giải pháp tối ưu cho những đơn vị cần một thiết bị bền bỉ, dễ vận hành và hiệu quả đầu tư lâu dài.

Cấu tạo mũi khoan ruột gà

Cấu tạo mũi khoan ruột gà gồm phần chuôi, cổ và phần làm việc. Trong đó, phần làm việc tiếp tục được chia thành thân dẫn hướng và đầu cắt. Mỗi bộ phận đảm nhiệm một chức năng riêng nhưng phải phối hợp đồng đều để mũi khoan cắt ổn định, thoát phoi tốt và tạo được lỗ đúng kích thước.

Chuôi và cổ mũi khoan

Chuôi là phần dùng để gá mũi khoan vào đầu kẹp, ống côn hoặc trục chính của máy. Mũi khoan xoắn ruột gà thường sử dụng hai kiểu chuôi chính:

Chuôi trụ được kẹp bằng đầu kẹp mũi khoan, phổ biến với các đường kính nhỏ và trung bình.
Chuôi côn được lắp vào lỗ côn tương ứng, thường sử dụng với mũi có đường kính lớn hoặc khi cần truyền mômen ổn định hơn.

Một số mũi khoan chuôi côn có phần đuôi bẹt để hỗ trợ lắp và tháo dụng cụ. Giữa chuôi và phần làm việc là cổ mũi khoan. Bộ phận này tạo khoảng thoát khi gia công, mài và thường là vị trí ghi đường kính, vật liệu hoặc ký hiệu của dụng cụ.

Thân, rãnh xoắn và lõi mũi khoan

Thân là phần chiếm phần lớn chiều dài làm việc của mũi khoan ruột gà. Trên thân thường có hai rãnh xoắn đối xứng, tạo nên bề mặt trước của lưỡi cắt và đường dẫn phoi ra khỏi lỗ. Rãnh càng dài thì mũi có thể khoan sâu hơn, nhưng độ cứng vững thường giảm nếu các điều kiện khác không thay đổi.

Phần vật liệu nằm giữa hai rãnh được gọi là lõi mũi khoan. Lõi có nhiệm vụ duy trì độ bền và khả năng chịu xoắn của dụng cụ. Lõi quá mỏng làm mũi dễ biến dạng hoặc gãy, trong khi lõi quá dày làm lưỡi ngang dài hơn và tăng lực tiến khi khoan. Trên nhiều mũi khoan xoắn ruột gà, chiều dày lõi tăng dần về phía chuôi để củng cố độ bền cho thân.

Gờ dẫn hướng và phần lưng

Dọc theo mép ngoài của mỗi rãnh xoắn là một gờ dẫn hướng hẹp. Gờ này tiếp xúc với thành lỗ, giúp ổn định chuyển động, định hướng mũi và duy trì đường kính gia công. Nếu gờ dẫn hướng bị mòn không đều, mũi khoan có thể rung, lệch hướng hoặc tạo lỗ lớn hơn kích thước yêu cầu.

Phần bề mặt nằm phía sau gờ dẫn hướng được hạ thấp để tạo khoảng hở với thành lỗ. Kết cấu này giúp giảm diện tích tiếp xúc, hạn chế ma sát và giảm nhiệt phát sinh trong quá trình khoan ruột gà. Gờ dẫn hướng không nên quá rộng vì sẽ làm tăng ma sát, nhưng cũng không được quá hẹp đến mức mất khả năng dẫn hướng.

>> Máy khoan đứng LUZHONG Z51 series mang lại hiệu suất gia công ổn định và chính xác ngay cả trên những vật liệu cứng

Đầu mũi, lưỡi cắt chính và lưỡi ngang

Đầu mũi là khu vực trực tiếp tham gia cắt vật liệu. Mũi khoan ruột gà thông dụng có hai lưỡi cắt chính bố trí đối xứng qua trục. Hai lưỡi này phải có chiều dài và góc tương đối đồng đều. Nếu một lưỡi dài hơn hoặc có góc khác lưỡi còn lại, tải cắt sẽ phân bố không đều, khiến lỗ bị lệch tâm hoặc lớn hơn đường kính danh nghĩa.

Tại tâm mũi khoan là lưỡi ngang, được hình thành bởi phần lõi giao với hai mặt sau. Do vận tốc cắt tại tâm rất thấp, lưỡi ngang chủ yếu ép và đẩy vật liệu sang hai phía thay vì bóc phoi hiệu quả như lưỡi cắt chính. Đây là một trong những nguyên nhân làm lực dọc trục tăng khi khoan.

Phía sau mỗi lưỡi cắt chính là mặt sau. Bề mặt này được mài tạo góc hở để lưỡi cắt có thể đi vào vật liệu mà không bị cọ xát quá mức với đáy lỗ.

Các góc hình học quan trọng

Cấu tạo mũi khoan ruột gà còn được xác định bởi các góc hình học chính:

Góc đỉnh ảnh hưởng đến chiều dài lưỡi cắt, lực khoan và khả năng làm việc với từng nhóm vật liệu.
Góc xoắn tác động đến góc trước, quá trình hình thành phoi và khả năng đưa phoi ra ngoài.
Góc sau tạo khoảng hở giữa mặt sau của lưỡi và bề mặt đang gia công.
Góc nghiêng của lưỡi ngang ảnh hưởng đến khả năng định tâm và lực tiến dọc trục.

Không có một bộ thông số hình học phù hợp với mọi vật liệu. Khi lựa chọn mũi khoan xoắn ruột gà, cần đồng thời xem xét độ cứng và độ dẻo của phôi, đường kính mũi, chiều sâu lỗ, độ cứng vững của hệ thống và chế độ gia công dự kiến.

Các cách phân loại mũi khoan ruột gà

Mũi khoan ruột gà có thể được phân loại theo kiểu chuôi, chiều dài, vật liệu chế tạo, lớp phủ và hình học phần cắt. Việc phân loại đúng giúp người sử dụng xác định loại mũi phù hợp với thiết bị, vật liệu phôi và yêu cầu của lỗ cần gia công.

Phân loại theo kiểu chuôi

Dựa vào hình dạng phần gá lắp, mũi khoan xoắn ruột gà được chia thành hai nhóm chính:

Mũi khoan chuôi trụ: được gá bằng đầu kẹp, thuận tiện khi cần thay đổi nhiều đường kính mũi. Loại này thường được sử dụng với các mũi có đường kính nhỏ và trung bình.

Mũi khoan chuôi côn: được lắp trực tiếp hoặc thông qua ống côn phù hợp với trục chính. Bề mặt côn giúp định tâm và tạo liên kết có độ cứng vững cao, phù hợp với mũi đường kính lớn hoặc công việc cần truyền mômen cao.

Khi lựa chọn, cần kiểm tra đường kính kẹp, kích thước côn và khả năng lắp dụng cụ của máy. Không nên dùng bộ chuyển đổi quá dài hoặc lắp nhiều lớp ống côn nếu làm giảm độ cứng vững của hệ thống.

>> Máy khoan đứng LUZHONG Z5025 series có khả năng khoan đường kính từ 25 mm đến 35 mm, phù hợp cho cả chi tiết nhỏ và vừa, đáp ứng linh hoạt nhu cầu gia công trong xưởng cơ khí

Phân loại theo chiều dài

Với cùng đường kính, mũi khoan ruột gà có thể được sản xuất theo loại ngắn, tiêu chuẩn, dài và rất dài.

Loại ngắn: có độ cứng vững cao, hạn chế rung và sai lệch khi bắt đầu khoan.
Loại tiêu chuẩn: đáp ứng phần lớn công việc khoan thông dụng trong xưởng cơ khí.
Loại dài và rất dài: tiếp cận được vị trí sâu hoặc khoan lỗ có chiều sâu lớn hơn, nhưng dễ võng và rung nếu gá đặt không ổn định.

Nên chọn mũi ngắn nhất vẫn đáp ứng được chiều sâu lỗ. Khi sử dụng mũi dài, cần giảm độ đảo, kiểm soát lượng tiến và thực hiện thoát phoi định kỳ để hạn chế kẹt hoặc gãy mũi.

Phân loại theo vật liệu chế tạo và lớp phủ

Vật liệu chế tạo quyết định độ cứng, khả năng chịu nhiệt và độ bền của mũi khoan xoắn ruột gà:

Thép gió: có độ dai tương đối tốt, dễ mài lại và phù hợp với nhiều công việc khoan thông thường.

Thép gió pha côban: duy trì độ cứng tốt hơn khi nhiệt độ vùng cắt tăng, thường được lựa chọn khi gia công thép có độ bền cao hoặc thép không gỉ.

Hợp kim cứng: có khả năng chịu mài mòn và chịu nhiệt cao, cho phép nâng năng suất nhưng yêu cầu máy, đầu kẹp và đồ gá có độ cứng vững tốt.

Mũi gắn mảnh hợp kim: thường được sử dụng với các đường kính hoặc điều kiện gia công phù hợp, cho phép thay phần cắt khi bị mòn.

Lớp phủ là lớp vật liệu mỏng được tạo trên bề mặt dụng cụ nhằm giảm ma sát, tăng khả năng chịu nhiệt và hạn chế mòn. Lớp phủ không thay thế vật liệu nền và không thể được nhận biết chính xác chỉ qua màu sắc của mũi. Khi phân loại mũi khoan ruột gà, cần tách rõ thép gió pha côban là vật liệu chế tạo, còn nitrua titan hoặc nitrua titan nhôm là lớp phủ bề mặt.

>> Máy khoan đứng LUZHONG Z50C/1 series có khả năng tối ưu các loại vật liệu và chi tiết kể cả khoan tốc độ cao hoặc bền chắc.

Phân loại theo hình học đầu mũi và rãnh xoắn

Mũi khoan ruột gà còn được phân loại theo hình dạng phần đầu và đặc điểm rãnh thoát phoi:

Đầu mũi tiêu chuẩn: phù hợp với các công việc khoan thông dụng khi có điều kiện gá đặt ổn định.
Đầu mũi tách tâm hoặc làm mỏng lõi: rút ngắn lưỡi ngang, giảm lực tiến và cải thiện khả năng định tâm.

Rãnh xoắn nhỏ: tạo lưỡi cắt chắc hơn, phù hợp với các vật liệu hình thành phoi ngắn hoặc yêu cầu độ bền lưỡi cao.

Rãnh xoắn lớn: hỗ trợ đưa phoi dài ra ngoài, nhưng cần bảo đảm lõi mũi vẫn đủ độ cứng vững.

Rãnh xoắn dạng parabol: có không gian chứa phoi lớn, thường được sử dụng khi cần cải thiện khả năng thoát phoi trong lỗ sâu.

Góc đỉnh và góc xoắn phải được lựa chọn theo vật liệu phôi và điều kiện khoan. Góc đỉnh khoảng 118 độ thường gặp trên mũi thép gió thông dụng, nhưng không phải trị số phù hợp cho mọi vật liệu hoặc mọi loại mũi.

Phân loại theo vật liệu gia công

Cùng là mũi khoan xoắn ruột gà nhưng mỗi nhóm vật liệu phôi có thể cần hình học và vật liệu dụng cụ khác nhau:

Thép thông dụng cần sự cân bằng giữa độ bền lưỡi, khả năng thoát phoi và khả năng chịu nhiệt.
Thép không gỉ cần lưỡi cắt đủ sắc, vật liệu mũi chịu nhiệt tốt và chế độ tiến ổn định.
Gang thường tạo phoi ngắn, cần lưỡi cắt có độ bền và khả năng chống mài mòn phù hợp.
Nhôm và kim loại màu cần rãnh thoát phoi tốt, bề mặt rãnh nhẵn và hạn chế vật liệu bám vào lưỡi.

>> Máy khoan đứng LUZHONG Z50C series có trục chính xoay 360° và nghiêng ±90°, tạo sự linh hoạt cao trong việc gia công nhiều góc độ chi tiết.

Ứng dụng của mũi khoan xoắn ruột gà

Mũi khoan xoắn ruột gà được sử dụng để tạo lỗ thông, lỗ không thông, lỗ dẫn hướng và lỗ chuẩn bị cho các nguyên công doa, khoét hoặc tạo ren. Đây là dụng cụ phổ biến trong chế tạo, lắp ráp và sửa chữa cơ khí nhờ có nhiều đường kính, kiểu chuôi và vật liệu chế tạo khác nhau.

Khả năng làm việc của mũi khoan ruột gà phụ thuộc vào vật liệu phôi, chiều sâu lỗ, độ cứng vững của thiết bị và chế độ gia công. Một loại mũi không thể đạt hiệu quả như nhau trên mọi nhóm vật liệu.

Khoan thép và gang

Mũi khoan ruột gà bằng thép gió có thể đáp ứng nhiều công việc khoan thép cacbon và thép hợp kim có độ cứng phù hợp. Khi gia công vật liệu có độ bền cao, sản lượng lớn hoặc yêu cầu tốc độ cắt cao hơn, có thể sử dụng mũi thép gió pha côban, mũi có lớp phủ hoặc mũi hợp kim cứng.

Gang thường tạo phoi ngắn nhưng có tính mài mòn tương đối cao. Mũi sử dụng cho gang cần lưỡi cắt đủ bền, vật liệu dụng cụ có khả năng chống mòn và hình học phù hợp với dạng phoi. Việc sử dụng dung dịch làm mát phải căn cứ vào loại gang, dụng cụ và hướng dẫn gia công cụ thể, không áp dụng một phương án chung cho mọi trường hợp.

Khoan thép không gỉ

Thép không gỉ có độ dẻo cao, dẫn nhiệt kém và dễ bị biến cứng tại bề mặt nếu lưỡi cắt chỉ cọ xát mà không bóc vật liệu. Vì vậy, quá trình khoan ruột gà trên thép không gỉ cần mũi có lưỡi cắt sắc, khả năng chịu nhiệt tốt và rãnh thoát phoi phù hợp.

Người vận hành cần duy trì lượng tiến ổn định, hạn chế dừng mũi tại một vị trí và cung cấp dung dịch trơn nguội phù hợp. Nếu lượng tiến quá nhỏ, mũi khoan dễ trượt trên bề mặt đã biến cứng, làm nhiệt độ tăng nhanh và giảm tuổi thọ dụng cụ. Mũi thép gió pha côban hoặc hợp kim cứng thường được cân nhắc khi điều kiện máy và sản lượng cho phép.

>> Máy khoan đứng LUZHONG Z50/1 series có thiết kế chắc chắn, khả năng xoay và nghiêng linh hoạt, giúp xử lý phôi ở nhiều góc độ khác nhau mà vẫn đảm bảo độ chính xác cao.

Khoan nhôm và kim loại màu

Nhôm và một số kim loại màu có độ dẻo cao, dễ tạo phoi dài và bám lên lưỡi cắt. Mũi khoan xoắn ruột gà dùng cho nhóm vật liệu này cần lưỡi sắc, rãnh thoát phoi rộng và bề mặt rãnh đủ nhẵn để hạn chế kẹt phoi.

Dung dịch bôi trơn thích hợp giúp giảm ma sát và hạn chế vật liệu bám dính. Khi khoan lỗ sâu, cần đưa phoi ra ngoài định kỳ vì phoi tích tụ trong rãnh có thể làm xước thành lỗ, tăng mômen xoắn hoặc gây gãy mũi. Không nên lựa chọn mũi chỉ dựa vào độ mềm của nhôm, bởi hình dạng phoi và khả năng bám dính cũng ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình cắt.

Sử dụng trên các loại máy công cụ

Mũi khoan ruột gà có thể được gá trên nhiều thiết bị gia công:

Máy khoan bàn phù hợp với chi tiết nhỏ và công việc khoan thông dụng.
Máy khoan đứng đáp ứng đường kính và kích thước chi tiết lớn hơn, đồng thời có độ cứng vững cao hơn.
Máy khoan cần thuận tiện khi gia công các chi tiết lớn, khó di chuyển.
Máy tiện có thể gá mũi tại ụ động hoặc đầu gá phù hợp, trong khi phôi quay cùng trục chính.
Máy phay và trung tâm gia công cho phép kiểm soát vị trí lỗ, chiều sâu và chu trình thoát phoi theo chương trình.

Với dụng cụ cầm tay, mũi khoan xoắn ruột gà chỉ phù hợp với những công việc có yêu cầu độ chính xác vừa phải và khả năng kẹp giữ phôi an toàn. Những lỗ cần độ đồng tâm, độ thẳng hoặc vị trí chính xác nên được gia công trên thiết bị có dẫn hướng và độ cứng vững tốt.

Giới hạn ứng dụng cần lưu ý

Mũi khoan ruột gà thông dụng không phải lựa chọn tối ưu cho mọi dạng lỗ. Khi khoan lỗ sâu, phoi khó thoát và dung dịch trơn nguội khó tiếp cận vùng cắt, nên có thể cần mũi chuyên dụng hoặc chu trình rút mũi thoát phoi.

Đối với tấm kim loại mỏng, mũi khoan thông thường có thể gây rung, kéo phôi hoặc tạo lỗ không tròn nếu gá đặt không chắc. Mũi khoan bước hoặc dụng cụ khoét có thể phù hợp hơn tùy đường kính và yêu cầu lỗ. Vật liệu gỗ, bê tông, gốm hoặc vật liệu đã tôi cứng cũng cần dụng cụ có cấu tạo và vật liệu phần cắt riêng.

Nếu lỗ yêu cầu dung sai kích thước nhỏ, độ tròn cao hoặc độ nhám tốt, khoan thường chỉ là bước tạo lỗ ban đầu. Sau đó cần thực hiện thêm nguyên công khoét, doa hoặc gia công tinh phù hợp.

Cách chọn và sử dụng mũi khoan ruột gà

Để lựa chọn mũi khoan ruột gà phù hợp, cần xem xét đồng thời vật liệu phôi, đường kính, chiều sâu lỗ, yêu cầu độ chính xác và khả năng của thiết bị. Chọn đúng đường kính nhưng sai vật liệu, hình học hoặc chiều dài mũi vẫn có thể làm phoi khó thoát, lỗ sai kích thước và dụng cụ nhanh mòn.

Chọn theo yêu cầu của lỗ khoan

Trước tiên, cần xác định các thông tin cơ bản:

Đường kính và chiều sâu của lỗ.
Lỗ thông hay lỗ không thông.
Vị trí và số lượng lỗ cần gia công.
Yêu cầu về dung sai kích thước, độ thẳng và độ nhám.
Có thực hiện thêm nguyên công khoét, doa hoặc tạo ren hay không.

Lỗ càng sâu thì khả năng thoát phoi và đưa dung dịch trơn nguội đến vùng cắt càng khó. Với lỗ có tỷ lệ chiều sâu trên đường kính lớn, cần sử dụng mũi khoan xoắn ruột gà có rãnh thoát phoi phù hợp hoặc chuyển sang dụng cụ chuyên dùng cho lỗ sâu.

Nếu lỗ yêu cầu độ chính xác cao, khoan chỉ nên được xem là bước tạo lỗ ban đầu. Cần để lượng dư phù hợp cho nguyên công khoét, doa hoặc gia công tinh tiếp theo.

>> Máy khoan đứng LUZHONG Z50A series có công suất từ 1.1 đến 2.8 kW tùy model, kết hợp kích thước bàn từ 500×420 mm đến 550×470 mm đáp ứng việc cố định phôi lớn.

Chọn theo vật liệu phôi

Vật liệu phôi quyết định vật liệu chế tạo, lớp phủ và hình học của mũi khoan ruột gà:

Thép thông dụng có thể gia công bằng mũi thép gió, mũi có lớp phủ hoặc mũi hợp kim cứng tùy sản lượng và khả năng của máy.
Thép không gỉ cần lưỡi cắt sắc, khả năng chịu nhiệt tốt và chế độ tiến ổn định để hạn chế biến cứng bề mặt.
Gang cần mũi có khả năng chống mài mòn và lưỡi cắt đủ bền.
Nhôm và kim loại màu cần rãnh thoát phoi tốt, bề mặt rãnh nhẵn và hình học hạn chế vật liệu bám lên lưỡi.

Mũi thép gió phù hợp với nhiều công việc thông dụng và có thể mài lại. Mũi thép gió pha côban chịu nhiệt tốt hơn, còn mũi hợp kim cứng cho năng suất cao nhưng yêu cầu độ cứng vững và độ đồng tâm tốt. Lớp phủ chỉ phát huy hiệu quả khi phù hợp với vật liệu nền, vật liệu phôi và điều kiện cắt.

Chọn kiểu chuôi, chiều dài và hình học mũi

Chuôi mũi phải tương thích với đầu kẹp, ống côn hoặc lỗ côn của trục chính. Trước khi lắp, cần làm sạch bề mặt chuôi và bộ phận gá để hạn chế độ đảo. Không nên dùng đầu kẹp hoặc ống chuyển đổi đã mòn vì mũi có thể bị lệch tâm hoặc trượt khi chịu tải.

Nên chọn mũi khoan ruột gà ngắn nhất vẫn đủ chiều sâu làm việc. Phần nhô ra khỏi đầu kẹp càng dài thì độ cứng vững càng giảm, làm tăng nguy cơ rung và gãy mũi.

Hình học đầu mũi cũng cần phù hợp với công việc. Đầu tách tâm hoặc làm mỏng lõi giúp giảm chiều dài lưỡi ngang, cải thiện khả năng định tâm và giảm lực tiến. Góc xoắn lớn hỗ trợ thoát phoi dài, còn góc xoắn nhỏ tạo phần cắt chắc hơn. Không nên mặc định một góc đỉnh hoặc góc xoắn phù hợp cho mọi vật liệu.

Thiết lập tốc độ, lượng tiến và làm mát

Tốc độ quay được xác định từ tốc độ cắt, đường kính mũi và khuyến nghị dành cho vật liệu dụng cụ:

n = 1.000 × vᶜ / (π × D)

Trong đó:

n là tốc độ quay, tính bằng vòng mỗi phút.
vᶜ là tốc độ cắt, tính bằng mét mỗi phút.
D là đường kính mũi khoan, tính bằng milimét.

Khi đường kính mũi tăng, tốc độ quay cần giảm nếu giữ nguyên tốc độ cắt. Giá trị tốc độ cắt và lượng tiến phải được lựa chọn theo vật liệu phôi, vật liệu mũi, lớp phủ, độ cứng vững và điều kiện làm mát.

Lượng tiến quá nhỏ khiến lưỡi cắt cọ xát, sinh nhiệt và có thể làm biến cứng bề mặt khi khoan thép không gỉ. Lượng tiến quá lớn làm tăng lực dọc trục, mômen xoắn và nguy cơ mẻ hoặc gãy mũi. Trong quá trình khoan ruột gà, cần duy trì lượng tiến ổn định và theo dõi hình dạng phoi.

Dung dịch trơn nguội có nhiệm vụ giảm ma sát, đưa nhiệt và phoi ra khỏi vùng cắt. Khi khoan sâu, cần thực hiện chu trình rút mũi định kỳ hoặc sử dụng phương án cấp dung dịch phù hợp để tránh phoi nén chặt trong rãnh.

Nhận biết và xử lý lỗi khi sử dụng

Một số dấu hiệu cho thấy mũi khoan xoắn ruột gà được chọn hoặc sử dụng chưa phù hợp:

Mũi rung hoặc lỗ bị lệch: kiểm tra độ đảo, chiều dài nhô ra, độ cân bằng của hai lưỡi và phương pháp gá phôi.
Lỗ lớn hơn đường kính yêu cầu: kiểm tra mũi mài lệch, đầu kẹp mòn hoặc trục chính có độ đảo.
Lực tiến tăng bất thường: kiểm tra độ sắc của lưỡi, tình trạng lưỡi ngang, tốc độ và khả năng làm mát.
Phoi kẹt trong rãnh: giảm chiều sâu mỗi lần tiến, tăng số lần thoát phoi hoặc chọn hình học rãnh phù hợp hơn.
Mũi nóng, đổi màu hoặc mòn nhanh: điều chỉnh tốc độ cắt, lượng tiến và phương pháp cung cấp dung dịch trơn nguội.
Mũi bị mẻ hoặc gãy: kiểm tra độ cứng vững, độ đảo, tải cắt, tình trạng kẹt phoi và va chạm khi mũi đi xuyên qua phôi.

Phôi phải được kẹp chắc chắn trước khi khoan, đặc biệt với chi tiết nhỏ và tấm mỏng. Không giữ phôi trực tiếp bằng tay hoặc điều chỉnh dụng cụ khi trục chính còn quay. Việc kiểm tra định kỳ lưỡi cắt, chuôi và rãnh xoắn giúp mũi khoan ruột gà làm việc ổn định và hạn chế hư hỏng đột ngột.

Chọn đúng mũi khoan ruột gà cho từng công việc

Mũi khoan ruột gà chỉ làm việc ổn định khi vật liệu chế tạo, hình học phần cắt, kiểu chuôi và chiều dài phù hợp với phôi, kích thước lỗ và khả năng của thiết bị. Trước khi gia công, cần kiểm tra độ đồng tâm, chế độ cắt, khả năng thoát phoi và phương pháp làm mát để hạn chế rung, mòn lệch hoặc gãy mũi. Nếu xưởng đang cần lựa chọn máy khoan và thiết bị gia công phù hợp với loại việc thực tế, hãy liên hệ Thước Quang để được tư vấn phương án đầu tư đúng nhu cầu, tránh mua máy vượt khả năng sử dụng hoặc không đáp ứng yêu cầu sản xuất.

Liên hệ ngay:

Hotline/Zalo: 0989.111.062
Website: https://thuocquang.com.vn/